2.12.12

Visita ao Culturgal, encontros e conversas de sábado.


O sábado á noite en Compostela, de regreso do Culturgal, naufraguei nunha conversa desas que non se sabe moi ben como comezan, e ás que rematan por se unir persoas que nin sequera coñeces demasiado, nese conglomerado que se forma entre amigos e coñecidos de amigos e coñecidos. A deriva do debate deu de sí unha colección completa de prexuízos e falsos mitos sobre a cultura que se fai aquí e, en concreto, sobre o mundo editorial. O primeiro deles, se cadra, era que eu tiña algo que opinar en todo iso e que por ter escrito e publicado libros á forza coñezo “como funciona todo por dentro”, e, o que é máis, que non quero confirmar por pudor (como o vou contar, se me estou a facer rica a costa da cosa nostra!) o que se supoñen verdades incontestables: que escribir en galego é un negocio redondo, case suficiente para mercar un cadillac (digo eu), porque as editoras publican calquera cousa que estea escrita neste idioma e a Xunta paga os libros; que non hai oportunidades para quen escriba en castelán (porque, tamén digo eu, basta con entrar no Corte Inglés ou, se es un cultureta,  en case calquera libraría compostelana, para observar como os libros galegos invaden escaparates e andeis e os españois son relegados á mantenta a sotos e últimas filas); e, ademais,  no ensino impóñense libros de LIXo (como dicía Jaureguizar) en galego, como o idioma, nunha especie de confabulación planetaria que provoca, como escoitei ou lin unha vez, que o cativo galego estandar fique desorientado polo mundo sen entenderse con ninguén porque só sabe dicir xeonllo e nocello e descoñece rodilla e tobillo, coitado el.

Non deixan de me sorprender esas ideas instauradas en certo tipo de xente, xa non por equivocadas, malintencionadas (case sempre,) e contradictorias (os mesmos que afirman o doado e rendible que resula publicar en galego instantaneamente preguntan se é que non escribo en castelán, cando hai moito máis mercado). Sobre todo resúltame un xeito cómico de comprender a realidade, de asumir como dogma de vida aquelo de que “o falar non ten cancelas” sen medo a errar ou ferir. En demasiadas ocasións remato chegando a casa coma se vivise en dous países distintos: aquel que afirma que o seu neno só di xeonllo e o nocello e aquel outro no que vivo, ese no que me traducen o café con leite, e xa non digamos o café con xeo, ou o leite morno (leite que? quieres decir templado?).


Mais o que me molestou realmente de toda a conversa foi a pregunta ferinte e, para que negalo, bastante parviña, dunha desas persoas ás que lles basta con ler o suplemento cultural de El País para se sentir dabondo cultivada. A pregunta era que por que -se non era verdade que os creadores, editores, libreiros e demais actores desta película sacan un rendemento económico desorbitado a conta das axudas e os beneficios da chamada imposición lingüística- segue a se a facer cultura. En resumo: por que escribimos se non é para mercar un cadillac ou unha casa de verán en San Xenxo? 

Pretendía ser un argumento irrefutable. Mais eu regresaba do Culturgal, ese espazo enorme no que, ademais de mercar agasallos de Nadal, batín cun monte de persoas creativas e ilusionadas, que asumen riscos e traballan arreo cada día porque lles importa o que fan. E decateime de que non hai respostas complexas e brillantes para preguntas estúpidas. Escribimos, lemos, porque o precisamos. Porque os productos culturais enchen de significado as tardes de domingo e as mañás de luns, porque nos reconfortan e nos fan felices. Non hai volta. Escribo para ser feliz. Non é iso para o que estamos aquí nós, todos?

10 comentarios:

Carlos Callón dijo...

Ben falado!

confabularionovo dijo...

Xa sabes, "en castellano" nunca hai problema. :)

Concha dijo...

Desde que isto escribiches as cousas aínda empeoraron máis para os teus contertulios: os nenos cataláns van poder estudalo en colexios privados pagados por todos nós (para iso hai cartos) e o ministro vai considerar as linguas cooficiais dentro do grupo de materias chamadas "especialidades" ou "específicas", mentres que o castelán seica é "troncal". O que hai que Wert!!
Pero non nos desanimemos,sigamos co noso e ao noso.

confabularionovo dijo...

E, con todo, resistiremos! ;)

Anónimo dijo...

Bueno, creo que yo estaba en esa conversación, aunque no estés publicando ninguno de mis comentarios. Pero pienso seguir dejándolos a ver si publicas alguno, porque clama al cielo. Veo que os dais la razón entre los amigos (así seguís fuera de la realidad), no me extraña que Carlos Callón piense lo mismo que tú, porque los dos os beneficiáis del sistema, y a los demás nos apartais a lo mejor sabeis que solo con traducir lo que escribimos le daríamos mil vueltas a más de uno.

Y el dinero que ganais, no es que lo piense, es que lo se. Tengo un vecino que está metido en todo eso solo por la pasta que se saca en suvenciones y derechos de autor de los libros que compra la Xunta.

No tengo nada contra ti, es solo una opinión, que creo que todas las opiniones merecen el mismo respeto.

confabularionovo dijo...

1.Non publiquei os teus comentarios anteriores porque eran manifestamente ofensivos.

2. Carlos Callón e máis eu non somos amigos, nin sequera tomamos nunca un café xuntos. Lin os seus libros, comparto os seus posicionamentos e creo que traballa moito e ben en prol de cousas que me importan. Nada máis.

3. Anímate a escribir en galego, semella que tes claro que son todo vantaxes. Proba sorte, a ver que pasa.

4. Noraboa ao teu veciño por unha destas dúas cousas: ou está levando todos os pedazos de pastel que aos demais nunca nos chegaron ou ten moita arte para tomarche o pelo.

5. Se tes nome, maniféstate, agás que sexas o autor do "Lazarillo" e por iso asines como anómino.

Apertas!

The Thing dijo...

O certo é que non é posible evitar certo "runrun" ó respecto das posibles subvencións e demáis cando se publica en galego. Xa se sabe, rumorea que algo queda. E é que neste país, polo de agora, cando se fai unha acusación... hai que demostrala con probas. Seica. Porque iso de recurrir ó que di un veciño... eu teño unha que me da os bos días, e non por iso vou pensar que vai ser verdade.

O que si é particularmente chamativo para min é esa reacción catalá ó respecto da situación de "perigo" do seu idioma. Non vou entrar no que o impresentable ministro de ¿cultura, really? quere facer. Agora, na miña humildísima (usar un superlativo para remarcar humildade vai ser unha forma cínica de oxímoron, fixo) opinión, a lingua catalá non está tan mal nin tan ameazada como queren facernos crer.

E nin estiven sequera en Cataluña, pero polo meu traballo falo con cataláns dia si e dia tamén, varias veces, e resulta entre curioso e patético que moitos deles (sempre que non teñan un acento andaluz que cheire a charnego) non sexan capaces de expresarse correctamente en castelán, tendo que recurrir a palabras e expresións da súa lingua vernácula para facerse entender. Xa digo, non é nin un nin dous, son varios, todos e cada un dos días que traballo. En casos extremos cústalles ou son directamente incapaces de dici-los números, si, os números, en castelán. Lamentable.

O galego, baseándome tamén na miña impresión persoal, ten outra historia ben distinta. Distinta de carallo.

Deixando iso a un lado, é ben certo que resulta manifestamente incoherente o discurso desa xente que por un lado di que se pode vivir ben de escribir en galego (...¿really? count me in!) pero que ten máis mercado en castelán (home...)

Por certo confabulariña, cónstame o teu sentido estético, pois estás moi atractiva con ese gorro, mais non merques un Cadillac, por favor, son feos e francamente inútiles en terras galaicas.

E que non se me esqueza, polo que comentas, ese anónimo é Diego Hurtado de Mendoza. Seica.

confabularionovo dijo...

Non mercarei un cadillac,igual para unha bicicleta si que me chega, e tampouco leva capota.

Apertas!

The Thing dijo...

Co tempo que fai? o gorro non che vai chegar a moito...

confabularionovo dijo...

A chuvia é necesaria ás veces.
Apertas!